«Να, σου δείχνω τι, και ποιον, να ποθείς…»

ΕΠΑΓΩΓΗ: Το αγαπημένο πλάσμα είναι ποθητό επειδή κάποιος άλλος ή άλλοι έδειξαν στο υποκείμενο ότι είναι ποθητό: όσο ειδικός κι αν είναι, ο ερωτικός πόθος ανακαλύπτεται δι’ επαγωγής*

Υπάρχουν τρεις βασικοί τρόποι εξαγωγής συμπεράσματος: η απαγωγή, η επαγωγή και η παραγωγή. Για να δούμε την διαφορά του προσέξτε το παρακάτω σενάριο:

Σε ένα δωμάτιο υπάρχει ένα τραπέζι πάνω στο οποίο βρίσκονται μερικά φασόλια. Σε μια γωνία του δωματίου βρίσκεται ένας σάκος που είναι γεμάτος με φασόλια.

Περίπτωση 1^η: απαγωγή

ΔΕΔΟΜΕΝΑ: α) Τα φασόλια στο τραπέζι έχουν χρώμα άσπρο

                                  β) Τα φασόλια του σάκου έχουν επίσης χρώμα άσπρο

ΕΡΩΤΗΜΑ: Από που προέρχονται τα φασόλια του τραπεζιού;

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Τα φασόλια του τραπέζιου προέρχονται από τον σάκο. (η κοινή ιδιότητα, «άσπρο χρώμα», υποδεικνύει την προέλευση!) Απαγωγική μέθοδος.

Περίπτωση 2^η: επαγωγή*

ΔΕΔΟΜΕΝΑ: α) Τα φασόλια στο τραπέζι έχουν χρώμα άσπρο

                                           β) Τα φασόλια του τραπεζιού προέρχονται από εκείνα του σάκου.

ΕΡΩΤΗΜΑ: Τι χρώμα έχουν τα φασόλια του σάκου;

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Τα φασόλια του σάκου έχουν χρώμα άσπρο. (τα λίγα φασόλια του τραπεζιού αρκούν για να συμπεράνω το χρώμα των πολλών φασολιών του σάκου). Επαγωγική μέθοδος.

Περίπτωση 3^η: Παραγωγή.

ΔΕΔΟΜΕΝΑ: α) Τα φασόλια του σάκου έχουν όλα χρώμα άσπρο

                                β) Τα φασόλια του τραπέζιου προέρχονται από τον σάκο

ΕΡΩΤΗΜΑ: Τι χρώμα έχουν τα φασόλια του τραπεζιού;

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Τα φασόλια του τραπεζιού έχουν χρώμα άσπρο. (η βεβαιότητα του χρώματος του συνόλου των φασολιών (σάκος) καθώς και η βεβαιότητα του τόπου προέλευσης των λίγων φασολιών του τραπεζιού οδήγησε στο ασφαλές συμπέρασμα). Παραγωγική μέθοδος.

 Το σώμα πού πρόκειται ν’ αγαπηθεί το εντοπίζει, εκ των προτέρων, και το ελέγχει ο αντικειμενικός φακός. Το σώμα αυτό υπόκειται σ’ ένα είδος κίνησης «ζουμ», η οποία το φέρνει κοντά, το μεγεθύνει, το κάνει να κολλήσει πάνω στη μύτη του υποκειμένου: ένα επιδέξιο χέρι οδήγησε τούτο το σπινθηροβόλο αντικείμενο, το έφερε να καθρεφτιστεί μπροστά μου – το αντικείμενο που θα με υπνωτίσει, θα με αιχμαλωτίσει. Αυτή η «συναισθηματική λοιμική», αυτή η επαγωγή, ξεκινά από τα βιβλία[1], τους φίλους: δεν υπάρχει παρθενογένεση στον έρωτα[2]. (Η μαζική κουλτούρα είναι μια μηχανή που καθοδηγεί τον πόθο: να τι πρέπει να σας ενδιαφέρει, μας λέει - σαν να μάντευε ότι οι άνθρωποι είναι ανίκανοι να βρουν μόνοι τους ποιον να ποθήσουν.)

Η δυσκολία της ερωτικής περιπέτειας έγκειται σ’ αυτό: «Δείξε μου ποιον να ποθήσω, αλλά έπειτα ξεφορτώσου με». Αναρίθμητα τα ερωτικά επεισόδια όπου συμβαίνει να ερωτεύομαι αυτόν που αγαπά ο καλύτερός μου φίλος: κάθε αντίζηλος υπήρξε αρχικά δάσκαλος, κολαούζος, καθοδηγητής, μεσολαβητής.

 Για να σού δείξω που βρίσκεται ο πόθος σου, αρκεί να σου τον απαγορεύσω λιγάκι (αν αληθεύει ότι δεν υπάρχει πόθος χωρίς απαγόρευση). Ο X επιθυμεί να ’μια εκεί, δίπλα του, αφήνοντάς τον όμως κάπως ελεύθερο: να είμαι μαλακός, να χάνομαι μερικές φορές, αλλά να μη μένω μακριά του: πρέπει να είμαι παρών ως απαγόρευση (χωρίς την όποια δεν θα είχαμε σωστό πόθο), αλλά και να απομακρύνομαι την στιγμή που, ο πόθος αυτός έχοντας πια διαμορφωθεί, θα υπήρχε κίνδυνος να τον πνίξω: πρέπει να είμαι η αρκούντως καλή Μητέρα (προστατευτική και φιλελεύθερη), γύρω από την οποία παίζει το παιδί την ώρα που αυτή, γαλήνια, κάθεται και πλέκει. Η δομή, λοιπόν, του «επιτυχημένου» ζευγαριού μπορεί να είναι: λίγη απαγόρευση, πολύ παιχνίδι* να χαράζεις τα όρια τού πόθου κι έπειτα να τον αφήνεις ελεύθερο, σαν αυτούς τους φιλόφρονες ντόπιους που σου δείχνουν πρόθυμα τον δρόμο, χωρίς ωστόσο να επιμένουν να σέ συνοδέψουν.

---

[1] ΣΤΑΝΤΑΛ: «Πριν γεννηθεί ο έρωτας, η ομορφιά είναι απαραίτητη, ως έμβλημα, γιατί προδιαθέτει στο πάθος πού λέγεται έρωτας διά των εγκωμίων που σου υπαγορεύει να απευθύνεις στο πρόσωπο που θα ερωτευθείς» (Περί Έρωτος, 41).

[2]Λαροσφουκω: «Υπάρχουν άνθρωποι πού ποτέ δεν θα είχαν ερωτευθεί αν δεν είχαν ά

ακούσει κάποτε να γίνεται λόγος περί έρωτος» (απόφθεγμα 36).